• Voor kinderen, jongeren en ouders in het buitenland
  • Veerkracht
  • Zijn wie je bent
  • Ook bij remigratie

Mijn omgekeerde cultuurshock. Deel 1.

Gepubliceerd op 19 maart 2021 om 10:12

De omgekeerde cultuurshock

Ik had er voor onze verhuizing naar Amerika nog nooit van gehoord. Van een cultuurshock wel, maar pas toen ik zelf naar het buitenland verhuisde begreep en ervaarde ik ook de inhoud ervan. De fases, wat het met je doet en hoe je je daarop kunt voorbereiden. Voor ons vertrek volgde ik een voorbereidende workshop op ons expat avontuur. Heel fijn om met mensen die in dezelfde situatie zitten te praten over de praktische zaken én de emotionele kant van de verhuizing. Ook al was het echt niet voor iedereen gelijk, we begrepen elkaar omdat we allemaal in dezelfde situatie zaten. We gaven elkaar tips en werden voorbereid op de fases van de cultuurshock en hoe je daar zo goed mogelijk doorheen kon komen. Daar hoorde ik voor het eerst over de omgekeerde cultuurshock en dat die door menigeen als nog heftiger wordt ervaren. Nu ik 9 maanden terug ben in Nederland, kan ik ook vanuit mijn eigen ervaring meepraten over deze omgekeerde cultuurshock.

Vier fases

In de meeste onderzoeken naar deze omgekeerde cultuurshock, ook wel ‘reverse culture shock’ of ‘re-entry’ genoemd, worden 4 fases omschreven. Ik benoem ze hier even kort. Eerst komt de fase van afscheid nemen. Dan volgt de fase van euforie dat je terug gaat en uitkijkt naar alles wat bekend voor je is in je homeland. Als derde komt de fase van frustratie en irritatie doordat alles hetzelfde is gebleven behalve jijzelf. En als laatste is er de fase van hernieuwde aanpassing, waarin alles weer normaal wordt maar net een beetje anders.

Hoe lang het duurt

Hoe lang de fase van de omgekeerde cultuurshock duurt is niet te zeggen. Gelukkig is er geen mens en situatie gelijk en zo hoor en lees ik heel uiteenlopende verhalen. Het hangt af van de persoon wie je bent, maar ook van het land waar je naartoe bent geweest, hoe lang je weg bent geweest uit Nederland, je ervaringen in het buitenland, in hoeverre je contact hebt kunnen houden met familie en vrienden, waarom je terugkeert enz. Maar dat het wel wat voeten in de aarde heeft, dat hoor ik echt van iedereen. Wij waren maar een jaar weg uit Nederland. En ik voelde die omgekeerde cultuurshock al. Soms meer dan me lief was. Laat staan als je 3 of 5 jaar bent weggeweest of zelfs nog langer. Dan heb je volgens mij een omgekeerde cultuurshock in het kwadraat!

De fase van afscheid nemen

Ik voelde de eerste fase van deze omgekeerde cultuurshock al van mijlenver aankomen. Wij wisten al lange tijd wanneer we terug naar Nederland zouden verhuizen. Niet de exacte datum, wel de maand. We hadden het als gezin heel fijn in Amerika. We waren, mede door de Covid-19 situatie, helemaal nog niet ‘uit-ontdekt’ en ‘uit-avonturiert’. En door de Covid-19 situatie konden we niet afscheid nemen zoals we dat graag hadden gedaan. Iets wat ik zeker voor onze tieners heel jammer vond. Daarom waren we heel blij dat de school van hen een ‘Drive Thru Parade’ had georganiseerd. Dat betekende in de auto een rondje om de school rijden waar alle teachers rondom de school stonden om te zwaaien en iedereen nog wat toe te roepen. Zo konden onze kinderen toch nog een keer fysiek bij hun school zijn na al die maanden thuis online les. Helaas niet met hun klasgenoten, maar toch. Het was toch een manier van afscheid nemen, die Drive Thru parade. 

Jankparade

Ik noemde hem destijds trouwens de jankparade. Al volop in de eerste fase van die cultuurshock, gingen de emoties lekker te keer in mijn lijf. Ik schreef daar destijds dit over:

De jonge heren hadden een corona stijl Drive Thru Parade. Nou, noem het maar gerust een jankparade. Althans dat was het voor mij. De heren waren enthousiast, blij, verdrietig, boos en dat alles lekker door elkaar, maar daar kwamen geen tranen aan te pas. Zodra ik de eerste teachers zag voelde ik de tranen al branden. Ik deed een verwoede poging om ze weg te slikken. Maar daar was geen beginnen aan. Dus al snel liet ik stromen wat er stromen wilde. Wat was het prachtig en tegelijk ook zo jammer dat het op deze manier moest... ...Zwaaien, roepen, lachen en juichen (en ik dus huilen) . En de teachers deden dat allemaal terug (ja ook dat huilen, die blonde 'Dutch woman’ was echt niet de enige)...

Mijn moederhart

Als ik eraan terug denk vind ik het nog emotioneel. Omdat het mijn moederhart zeer deed. We hadden zoveel van onze tieners gevraagd. Hun leven in Nederland achterlaten en alles weer opbouwen in een nieuw onbekend land. Wat ze zo goed gedaan hadden. Er was heus ook wel eens een down, maar toch. De schouders eronder en er wat moois van gemaakt. En nu moesten ze het zo afsluiten. Zonder afscheid van hun nieuw gemaakte waardevolle vrienden. En zonder een goed en fijn afscheid van hun vertrouwd geworden teachers.

Mijn 'state of mind'

Die hele fase van afscheid zat me trouwens sowieso niet in de koude kleren. Ook dat zag ik al van mijlenver aankomen. Ik ben gewoon een emo-kip met afscheid nemen. Afscheid van onze nieuwe, hechte, internationale vrienden. En van alle plekken in Amerika die zo vertrouwd waren geworden. Van zoiets simpels als afscheid van de supermarkt werd ik al emotioneel. Kun je nagaan wat mijn state of mind was in die tijd ;). En als klap op de vuurpijl kwam het afscheid van ons huis. De spullen inpakken en het huis leeghalen ging nog prima. De handen uit de mouwen en lekker bezig zijn zorgde voor fijne afleiding. Maar dat we met de landlord een laatste rondje door het huis gingen en dat we de deuren voor het laatst dicht deden.... Pffff, je kon me opvegen.

Terug naar Nederland

Dat eenmaal achter de rug hebbende ging onze blik naar onze terugkeer. Uitkijken naar het weerzien van familie en vrienden. Dat was voor ons een leuke fase van die omgekeerde cultuurshock. Hoe wij dit doorlopen en beleeft hebben, lees je binnenkort in een volgende blog!

Nog even dit

Met mijn praktijk ‘Jij blijft jij’ begeleid ik kinderen, jongeren en hun ouders bij hun verhuizing naar het buitenland of juist terug naar Nederland. Heb jij een vraag over jouw kind omtrent jullie internationale verhuizing? Mail mij vrijblijvend en ik geef je de eerste tips waar je direct mee aan de slag kunt.

Groepen voor tieners die terugkeren naar Nederland volgen binnenkort.


«   »

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.